પી.એફ સંબંધિત એક મહત્વપૂર્ણ સમાચાર સામે આવ્યા છે. અત્યાર સુધી કર્મચારીઓએ પોતાના જૂના અથવા નિષ્ક્રિય પી.એફ ખાતામાં પડેલા પૈસા મેળવવા માટે ઓનલાઈન અથવા ઓફલાઈન ક્લેમ કરવાની પ્રક્રિયામાંથી પસાર થવું પડતું હતું. જોકે હવે કર્મચારી ભવિષ્ય નિધિ સંગઠન (EPFO) આ સમગ્ર પ્રક્રિયાને સરળ બનાવવા જઈ રહ્યું છે.
સરકારની નવી યોજના હેઠળ હવે પી.એફના પૈસા ક્લેમ કર્યા વગર જ સીધા આધાર સાથે જોડાયેલા બેંક ખાતામાં જમા કરવાની તૈયારી શરૂ થઈ ગઈ છે. આ નિર્ણયથી લાખો કર્મચારીઓને મોટી રાહત મળશે, ખાસ કરીને તેઓને જેમના પી.એફ ખાતા વર્ષોથી નિષ્ક્રિય (Inactive) બની ગયા છે.બેંક, LIC અને EPFOમાં હજારો કરોડ રૂપિયાની અનક્લેમ્ડ રકમ વર્ષોથી પડી છે. દર વર્ષે આ રકમમાં વધારો થઈ રહ્યો છે. હવે EPFOએ આવા પૈસા સાચા હકદાર સુધી પહોંચાડવા માટે નવી ઓટોમેટિક રિફંડ સિસ્ટમ તૈયાર કરી છે.
EPFOની નવી ઓટો રિફંડ યોજના શું છે?
શ્રમ અને રોજગાર મંત્રાલય હેઠળ કાર્યરત કર્મચારી ભવિષ્ય નિધિ સંગઠન (EPFO)એ નિષ્ક્રિય પી.એફ ખાતાઓમાં પડેલી રકમને સીધી કર્મચારીઓના બેંક ખાતામાં મોકલવા માટે વિશેષ યોજના શરૂ કરી છે.અત્યાર સુધી જો કોઈ કર્મચારી નોકરી બદલ્યા પછી પોતાનો પી.એફ ટ્રાન્સફર કરાવતો ન હતો અથવા જૂના ખાતામાં પડેલી રકમ ઉપાડતો ન હતો, તો તેને ઓનલાઈન અથવા ઓફલાઈન ક્લેમ કરીને જ પૈસા મેળવવા પડતા હતા.
પરંતુ હવે સરકારની નવી ઓટો રિફંડ સિસ્ટમ હેઠળ કર્મચારીઓને કોઈપણ પ્રકારનું ફોર્મ ભરવાની જરૂર રહેશે નહીં. EPFO પોતે જ આવા નિષ્ક્રિય ખાતાઓની ઓળખ કરશે અને જરૂરી ચકાસણી બાદ આધાર સાથે જોડાયેલા બેંક ખાતામાં વ્યાજ સહિતની સંપૂર્ણ રકમ ટ્રાન્સફર કરશે.આ નવી વ્યવસ્થાનો હેતુ વર્ષોથી અટવાયેલા પી.એફના પૈસા ઝડપથી કર્મચારીઓ સુધી પહોંચાડવાનો છે.
1.18 લાખ નિષ્ક્રિય PF ખાતાઓનું વેરિફિકેશન પૂર્ણ
EPFOએ આ નવી વ્યવસ્થાને અમલમાં મૂકવા માટે પ્રથમ તબક્કામાં મોટા પાયે કામગીરી શરૂ કરી છે.સંસ્થાએ અત્યાર સુધી 1.18 લાખ નિષ્ક્રિય પી.એફ ખાતાઓની ઓળખ અને વેરિફિકેશનનું કામ પૂર્ણ કર્યું છે.આ તમામ ખાતાઓના આધાર અને બેંક એકાઉન્ટની વિગતોનું સફળતાપૂર્વક મિલાન કરવામાં આવ્યું છે, જેથી પૈસા યોગ્ય વ્યક્તિના ખાતામાં જ ટ્રાન્સફર થાય.આ પ્રક્રિયા પૂર્ણ થતાં હવે ઓટોમેટિક ટ્રાન્સફરની તૈયારી અંતિમ તબક્કામાં પહોંચી ગઈ છે.
ક્લેમ કર્યા વગર જ ખાતામાં આવશે PFના પૈસા
અત્યાર સુધી પી.એફ ખાતામાંથી રકમ ઉપાડવા માટે કર્મચારીઓને EPFO પોર્ટલ પર ક્લેમ ફાઇલ કરવો પડતો હતો અથવા ઓફલાઈન અરજી આપવી પડતી હતી.નવી સિસ્ટમ હેઠળ આ પ્રક્રિયામાં મોટો ફેરફાર કરવામાં આવ્યો છે.હવે EPFO પોતે જ ઇન-એક્ટિવ પી.એફ ખાતાઓની ઓળખ કરશે અને જો ખાતું આધાર સાથે લિંક હશે તથા બેંક વિગતો યોગ્ય હશે તો કોઈપણ ક્લેમ વગર જ સીધા પૈસા ટ્રાન્સફર કરવામાં આવશે.આનો સૌથી મોટો લાભ એવા કર્મચારીઓને મળશે જેમણે નોકરી બદલ્યા બાદ જૂના પી.એફ ખાતા તરફ ધ્યાન આપ્યું નથી અથવા વર્ષોથી પોતાના પી.એફની રકમ ક્લેમ કરી નથી.
1,000 રૂપિયા સુધીના ખાતાઓથી થશે શરૂઆત
શ્રમ અને રોજગાર મંત્રી મનસુખ માંડવિયાએ 23 ફેબ્રુઆરી 2026ના રોજ આ પાયલોટ પ્રોજેક્ટને મંજૂરી આપી હતી.પ્રથમ તબક્કામાં એવા નિષ્ક્રિય પી.એફ ખાતાઓને સામેલ કરવામાં આવ્યા છે જેમાં 1,000 રૂપિયા અથવા તેનાથી ઓછી રકમ જમા છે.EPFOના આંકડા મુજબ હાલમાં આવા લગભગ 7.11 લાખ નિષ્ક્રિય ખાતાઓની ઓળખ થઈ ચૂકી છે.આ તમામ ખાતાઓમાં મળીને આશરે 30.52 કરોડ રૂપિયા અનક્લેમ્ડ પડ્યા છે.જો આ પાયલોટ પ્રોજેક્ટ સફળ રહેશે તો પછી વધુ મોટી રકમ ધરાવતા પી.એફ ખાતાઓને પણ તેમાં સામેલ કરવામાં આવશે.
ઓટો રિફંડ પ્રક્રિયા કેવી રીતે કામ કરશે?
EPFOએ સમગ્ર પ્રક્રિયાને સુરક્ષિત અને પારદર્શક બનાવવા માટે ટેકનોલોજીનો સહારો લીધો છે.નિષ્ક્રિય પી.એફ ખાતાઓને આધાર સાથે જોડાયેલા બેંક ખાતા સાથે મેચ કરવા માટે એક વિશેષ વેરિફિકેશન પ્રક્રિયા અપનાવવામાં આવી છે.આ પ્રક્રિયામાં EPFO દ્વારા સંબંધિત બેંક ખાતામાં માત્ર એક રૂપિયાની ટેસ્ટ ટ્રાન્ઝેક્શન મોકલીને ખાતું સક્રિય છે કે નહીં તેની ચકાસણી કરવામાં આવી છે.આ વેરિફિકેશન સફળ થયા બાદ જ સંબંધિત પી.એફ ખાતાની રકમ સીધી કર્મચારીના બેંક ખાતામાં ટ્રાન્સફર કરવામાં આવશે.
C-DAC કરી રહ્યું છે EPFOના IT પ્લેટફોર્મનું અપગ્રેડ
EPFOએ જણાવ્યું છે કે સમગ્ર ઓટો-રિફંડ પ્રક્રિયાને વધુ ઝડપી, સુરક્ષિત અને પારદર્શક બનાવવા માટે તેના IT પ્લેટફોર્મમાં મોટા ફેરફારો કરવામાં આવી રહ્યા છે.આ માટે ઇલેક્ટ્રોનિક્સ અને સૂચના પ્રૌદ્યોગિકી મંત્રાલય હેઠળ કાર્યરત સેન્ટર ફોર ડેવલપમેન્ટ ઓફ એડવાન્સ્ડ કમ્પ્યુટિંગ (C-DAC) ને EPFOના નવા IT પ્લેટફોર્મના અપગ્રેડનું કામ સોંપવામાં આવ્યું છે.નવી સિસ્ટમ તૈયાર થયા બાદ નિષ્ક્રિય પી.એફ ખાતાઓની ઓળખ, આધાર અને બેંક એકાઉન્ટનું વેરિફિકેશન તેમજ રિફંડ પ્રક્રિયા પહેલાની સરખામણીએ વધુ ઝડપી અને ઓટોમેટિક બની જશે.
‘System Generated Claim’ શું છે?
નવી IT સિસ્ટમમાં સૌથી મોટો ફેરફાર ‘System Generated Claim’ નામના નવા ફીચરના રૂપમાં કરવામાં આવી રહ્યો છે.અત્યાર સુધી પી.એફની રકમ મેળવવા માટે કર્મચારીએ પોતે ક્લેમ કરવો ફરજિયાત હતો, પરંતુ હવે આ નવી સુવિધા હેઠળ સિસ્ટમ પોતે જ એવા પી.એફ ખાતાઓ શોધી કાઢશે, જે વર્ષોથી નિષ્ક્રિય છે અને જેના તમામ દસ્તાવેજો તથા બેંક વિગતો યોગ્ય છે.આ પછી કોઈપણ અલગ અરજી કર્યા વગર સિસ્ટમ પોતે જ ક્લેમ તૈયાર કરીને મંજૂર કરશે અને રકમ સીધી આધાર સાથે જોડાયેલા બેંક ખાતામાં ટ્રાન્સફર કરશે.આ સુવિધાથી લાખો કર્મચારીઓને વારંવાર EPFO ઓફિસના ધક્કા ખાવા નહીં પડે.
ઓગસ્ટના અંત સુધી IT અપગ્રેડ પૂર્ણ થવાની આશા
EPFOના જણાવ્યા અનુસાર હાલમાં IT પ્લેટફોર્મ અપગ્રેડનું કામ ઝડપથી ચાલી રહ્યું છે.સંસ્થાના જણાવ્યા મુજબ ઓગસ્ટ 2026ના અંત સુધીમાં આ અપગ્રેડ પૂર્ણ થવાની અપેક્ષા છે.જે બાદ ઓટોમેટિક રિફંડ પ્રક્રિયા શરૂ કરવામાં આવશે અને વેરિફિકેશન પૂર્ણ થઈ ચૂકેલા ખાતાઓમાં તબક્કાવાર પી.એફની રકમ ટ્રાન્સફર થવા લાગશે.જોકે EPFOએ હજુ સુધી કોઈ ચોક્કસ તારીખ જાહેર કરી નથી, પરંતુ IT અપગ્રેડ પૂર્ણ થયા બાદ પ્રથમ તબક્કાની ચૂકવણી શરૂ થવાની સંભાવના છે.
10,903 કરોડ રૂપિયાની અનક્લેમ્ડ પી.એફ રકમ પર સરકારની નજર
જો 1,000 રૂપિયા સુધીની રકમ ધરાવતા નિષ્ક્રિય ખાતાઓ માટેનો પાયલોટ પ્રોજેક્ટ સફળ રહેશે તો સરકાર આ યોજનાને મોટા પાયે અમલમાં મૂકશે.આ પછી 1,000 રૂપિયાથી વધુ રકમ ધરાવતા 24.76 લાખ નિષ્ક્રિય પી.એફ ખાતાઓને પણ આ યોજનામાં સામેલ કરવામાં આવશે.EPFOના આંકડા મુજબ છેલ્લા બે દાયકામાં નોકરી બદલવા, પી.એફ ટ્રાન્સફર ન કરાવવા અથવા ક્લેમ ન કરવાના કારણે 31.86 લાખ નિષ્ક્રિય પી.એફ ખાતાઓ બની ગયા છે.આ તમામ ખાતાઓમાં મળીને અંદાજે 10,903 કરોડ રૂપિયા ક્લેમ કર્યા વગર જમા પડ્યા છે.સરકારનો હેતુ આ સમગ્ર રકમ તેના વાસ્તવિક હકદારો સુધી પહોંચાડવાનો છે.
આ પણ વાંચો : વરસાદ (Rain) નું મહા એલર્ટ: 13 જિલ્લામાં રેડ એલર્ટ, અમદાવાદ-વડોદરામાં રજા | આગામી 4 દિવસ ભારે આગાહી
લાખો કર્મચારીઓને મળશે સીધો લાભ
નવી ઓટો-રિફંડ સિસ્ટમ અમલમાં આવ્યા બાદ એવા લાખો કર્મચારીઓને સીધો લાભ મળશે જેમણે વર્ષો પહેલા નોકરી બદલી હતી અને જૂના PF ખાતા વિશે કોઈ કાર્યવાહી કરી નહોતી.
આ નવી વ્યવસ્થાથી—
- ઓનલાઈન કે ઓફલાઈન ક્લેમ કરવાની જરૂર નહીં રહે.
- વારંવાર EPFO ઓફિસના ચક્કર નહીં લગાવવા પડે.
- આધાર સાથે જોડાયેલા બેંક ખાતામાં સીધા પૈસા જમા થશે.
- લાંબા સમયથી અટવાયેલા PFના પૈસા સરળતાથી મળી શકશે.
- સમગ્ર પ્રક્રિયા વધુ પારદર્શક અને ઝડપી બનશે.
શું તમારું પી.એફ ખાતું પણ નિષ્ક્રિય છે?
જો તમે પણ નોકરી બદલ્યા પછી તમારું જૂનું પી.એફ ખાતું ટ્રાન્સફર કરાવ્યું નથી અથવા વર્ષોથી તેમાં પડેલી રકમ ક્લેમ કરી નથી, તો EPFOના રેકોર્ડમાં તમારું ખાતું પણ નિષ્ક્રિય હોઈ શકે છે.જો તમારું આધાર, UAN અને બેંક ખાતું યોગ્ય રીતે લિંક થયેલું હશે તો ભવિષ્યમાં આ નવી ઓટો-રિફંડ યોજના હેઠળ તમને પણ સીધો લાભ મળી શકે છે.
આ પણ વાંચો : પેન્શન (Pension) મળતું બંધ થઈ ગયું? જાણો 5 સરળ ઉપાય, હવે બેંકના ધક્કા નહીં ખાવા પડે
નિવૃત્તિ પછી પેન્શન માત્ર દર મહિને મળતી રકમ નથી, પરંતુ આખા પરિવારની આર્થિક સુરક્ષા પણ છે. જો પેન્શન બંધ થઈ જાય, જીવન પ્રમાણપત્ર જમા કરવામાં મુશ્કેલી પડે, ફેમિલી પેન્શન શરૂ ન થાય અથવા NPS અને UPS સંબંધિત ગૂંચવણ હોય, તો હવે તેના સરળ ઉકેલો ઉપલબ્ધ છે. પેન્શન સંબંધિત સામાન્ય સમસ્યાઓ અને તેના ઉકેલો વિશે વિગતવાર માહિતી વાંચો.
નોંધ : આ વેબસાઈટ પર આપેલી તમામ ન્યૂઝ અને વાતો રીપોર્ટર દ્વારા રિપોર્ટ કરેલા છે. અથવા તો કોઈક સોર્સ ઉપરથી માહિતી લેવામાં આવેલા છે. ન્યૂઝ તથા અન્ય વાતોની જવાબદારી જે તે લેખક તથા સોર્સની રહેશે. “divyangnewschannel.com” વેબસાઈટ કે પેજ ની કોઈપણ પ્રકારની જવાબદારી રહેશે નહી
