Petrol-Diesel એક્સપોર્ટ ડ્યુટીમાં મોટો ફેરફાર: પેટ્રોલ પર ટેક્સ ઝીરો, ડીઝલ-ATF પર પણ રાહત

કેન્દ્ર સરકારે પેટ્રોલ-ડીઝલ (Petrol-Diesel) અને હવાઈ ઈંધણ એટલે કે ATFની નિકાસ પર લાગતા વિન્ડફોલ ટેક્સમાં ઘટાડો કર્યો છે. નવા દરો 14 ઓગસ્ટ 2026થી લાગુ થઈ ગયા છે. સરકારના આ નિર્ણયથી પેટ્રોલની નિકાસ કરતી કંપનીઓને સૌથી મોટી રાહત મળી છે, કારણ કે પેટ્રોલ પર લાગતો એક્સપોર્ટ ટેક્સ સંપૂર્ણપણે નાબૂદ કરીને શૂન્ય કરવામાં આવ્યો છે.નાણા મંત્રાલય દ્વારા જારી કરવામાં આવેલી અધિસૂચના અનુસાર, ડીઝલ અને ATFની નિકાસ પરની ડ્યુટીમાં પણ ઘટાડો કરવામાં આવ્યો છે. જોકે, આ ફેરફારનો સીધો સંબંધ સ્થાનિક બજારમાં વેચાતા પેટ્રોલ-ડીઝલના ભાવ સાથે નથી.

પેટ્રોલ-ડીઝલ (Petrol-Diesel) અને ATF પર નવા ટેક્સ દર

સરકારે અલગ-અલગ ઈંધણ માટે વિન્ડફોલ ટેક્સના નવા દર જાહેર કર્યા છે. તેમાં સૌથી મોટી રાહત પેટ્રોલની નિકાસ પર આપવામાં આવી છે.

• પેટ્રોલ: ₹3.5 પ્રતિ લિટરથી ઘટાડીને ₹0
• ડીઝલ: ₹25.5 પ્રતિ લિટરથી ઘટાડીને ₹24 પ્રતિ લિટર
• ATF: ₹22 પ્રતિ લિટરથી ઘટાડીને ₹19.5 પ્રતિ લિટર

અર્થાત, પેટ્રોલના એક્સપોર્ટ પર હવે કોઈ વિન્ડફોલ ટેક્સ નહીં લાગે. જ્યારે ડીઝલ પર ₹1.50 અને ATF પર ₹2.50 પ્રતિ લિટરનો ઘટાડો કરવામાં આવ્યો છે.

સ્થાનિક બજારમાં પેટ્રોલ-ડીઝલ (Petrol-Diesel) ના ભાવમાં ઘટાડો થશે?

સરકારના આ નિર્ણય બાદ સામાન્ય ગ્રાહકોના મનમાં સૌથી મોટો સવાલ એ છે કે શું સ્થાનિક બજારમાં પેટ્રોલ-ડીઝલ (Petrol-Diesel) ના ભાવ ઘટશે?નાણા મંત્રાલયે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે દેશમાં સામાન્ય ગ્રાહકો માટે વેચાતા પેટ્રોલ અને ડીઝલ (Petrol-Diesel) ના વર્તમાન ડ્યુટી દરોમાં કોઈ ફેરફાર કરવામાં આવ્યો નથી. તેથી આ નિર્ણયને કારણે સ્થાનિક પેટ્રોલ પંપ પર પેટ્રોલ-ડીઝલ (Petrol-Diesel) ના ભાવમાં સીધો ઘટાડો થવાનો નથી.આ ફેરફાર મુખ્યત્વે વિદેશી બજારોમાં પેટ્રોલ, ડીઝલ અને ATFની નિકાસ કરતી રિફાઇનરીઓ તથા ઓઇલ કંપનીઓને લાગુ પડશે.

આ પણ વાંચો :  Gold and silver ના ભાવમાં જોરદાર ઉછાળો: સોનું ₹2,742 મોંઘું થઈ ₹1.52 લાખે, ચાંદી પણ ₹2,461 વધી

વિન્ડફોલ ટેક્સ શું છે?

વિન્ડફોલ ટેક્સ એટલે કોઈ ચોક્કસ પરિસ્થિતિને કારણે કંપનીઓને મળતા અસાધારણ અથવા અતિરિક્ત નફા પર સરકાર દ્વારા લાદવામાં આવતો વધારાનો ટેક્સ.આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં ક્રૂડ ઓઇલના ભાવમાં વધારો અને વૈશ્વિક ભૌગોલિક-રાજકીય તણાવ વચ્ચે ભારતીય રિફાઇનરીઓને વિદેશી બજારોમાં ઈંધણની નિકાસથી ઊંચો નફો મળવાની શક્યતા વધી હતી.સરકાર દ્વારા સ્થાનિક બજારમાં ઈંધણની ઉપલબ્ધતા જાળવી રાખવા અને અસાધારણ નફાને નિયંત્રિત કરવા માટે પેટ્રોલિયમ ઉત્પાદનોની નિકાસ પર વિન્ડફોલ ટેક્સમાં સમયાંતરે ફેરફાર કરવામાં આવે છે.

પેટ્રોલ-ડીઝલ (Petrol-Diesel) પર ટેક્સ ક્યારે લાગુ થયો હતો?

સરકારે શરૂઆતમાં ડીઝલ અને ATFની નિકાસ પર વધારાની આબકારી જકાત લાગુ કરી હતી. ત્યારબાદ પેટ્રોલની નિકાસ પર પણ આ પ્રકારની ડ્યુટી લાગુ કરવામાં આવી હતી.આ ટેક્સ દરોમાં આંતરરાષ્ટ્રીય ક્રૂડ ઓઇલના ભાવ, રિફાઇનિંગ માર્જિન અને વૈશ્વિક બજારની સ્થિતિ પ્રમાણે સમયાંતરે ફેરફાર કરવામાં આવે છે.હાલના સુધારામાં પેટ્રોલ પરની ડ્યુટી સંપૂર્ણપણે દૂર કરવામાં આવી છે, જ્યારે ડીઝલ અને ATF પર પણ ટેક્સમાં રાહત આપવામાં આવી છે.

દર 14-15 દિવસે સરકાર કરે છે સમીક્ષા

વિન્ડફોલ ટેક્સના દરો કાયમી નથી. સરકાર આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં ક્રૂડ ઓઇલના ભાવ અને ભારતીય રિફાઇનરીઓના રિફાઇનિંગ માર્જિનની નિયમિત સમીક્ષા કરે છે.સામાન્ય રીતે દર 14થી 15 દિવસે વૈશ્વિક બજારની સ્થિતિનું મૂલ્યાંકન કરવામાં આવે છે. ક્રૂડ ઓઇલના ભાવ અને રિફાઇનિંગ માર્જિનમાં ફેરફાર થાય ત્યારે સરકાર વિન્ડફોલ ટેક્સના દરમાં વધારો અથવા ઘટાડો કરી શકે છે.આથી આગામી સમીક્ષામાં પણ પેટ્રોલ-ડીઝલ અને ATFની નિકાસ ડ્યુટીમાં વધુ ફેરફાર થાય તેવી શક્યતા બજારની સ્થિતિ પર નિર્ભર રહેશે.

પેટ્રોલ-ડીઝલ (Petrol-Diesel) અંગે ગ્રાહકો માટે શું સમજવું?

હાલના નિર્ણયનો સૌથી મહત્વનો મુદ્દો એ છે કે નિકાસ ડ્યુટીમાં ઘટાડો થયો હોવા છતાં સ્થાનિક બજારમાં વેચાતા પેટ્રોલ-ડીઝલના વર્તમાન ડ્યુટી દરોમાં કોઈ ફેરફાર થયો નથી.એટલે કે પેટ્રોલ પર એક્સપોર્ટ ટેક્સ ઝીરો થવાથી દેશના સામાન્ય ગ્રાહકોને પેટ્રોલ પંપ પર તરત જ સસ્તું પેટ્રોલ મળવાનું નથી. આ નિર્ણયનો મુખ્ય લાભ ઈંધણની નિકાસ કરતી કંપનીઓને મળશે.આંતરરાષ્ટ્રીય ક્રૂડ ઓઇલના ભાવ, રિફાઇનિંગ માર્જિન અને આગામી સરકારી સમીક્ષાઓના આધારે ભવિષ્યમાં પેટ્રોલ-ડીઝલ (Petrol-Diesel) ના ભાવ અંગે ફેરફાર થઈ શકે છે.

નોંધ : આ વેબસાઈટ પર આપેલી તમામ ન્યૂઝ અને વાતો રીપોર્ટર દ્વારા રિપોર્ટ કરેલા છે. અથવા તો કોઈક સોર્સ ઉપરથી માહિતી લેવામાં આવેલા છે. ન્યૂઝ તથા અન્ય વાતોની જવાબદારી જે તે લેખક તથા સોર્સની રહેશે. “divyangnewschannel.com” વેબસાઈટ કે પેજ ની કોઈપણ પ્રકારની જવાબદારી રહેશે નહી